Asnjë investitor potencial në Shqipëri në katër vitet e fundit

Në katër vitet e fundit, asnjë investitor potencial nuk e ka zgjedhur Shqipërinë, teksa rajoni është shndërruar në oazin e industrisë automative. Stoku i lartë i investimeve të huaja që po udhëhiqet nga investimet TAP dhe në HEC-et mbi lumin Devoll pritet të fashiten shpejt nëse nuk merren masa shpejt. Në përpjekje për t’i paraprirë kësaj situate, qeveria po merr në konsideratë të ndryshojë bazën legjislative për investimet e huaja. Në dokumentin e programit të reformave 2017-2019 është caktuar që qysh këtë vit të nisë puna për hartimin e një ligji të unifikuar për investimet e huaja.
Ky ligj, sipas projektit të qeverisë, do të zëvendësojë ligjet ekzistuese, rregulloret dhe marrëveshjet institucionale që rregullojnë investimet, veçanërisht Ligjin mbi Investimet e Huaja dhe Ligjin mbi Investimet Strategjike, si dhe ligje të tjera të lidhura me Investimet e Huaja Direkte e rregulloret në zbatimin e tyre.
Në themel të ndryshimeve do të jetë vënia e një mekanizmi të gjurmimit dhe të menaxhimit të ankesave të investitorëve me qëllim zgjidhjen e problemeve me të cilat përballen investitorët gjatë ushtrimit të biznesit të tyre në vend.
Por ka një paradoks mes kostove dhe përfitimeve dhe kostove që do të ketë hartimi dhe zbatimi i bazës së re ligjore për investimet e huaja.
Kostoja vlerësohet rreth 70 milionë dollarë dhe është një kredi e siguruar nga Banka Botërore nëpërmjet programit “Huadhënia për politikën e zhvillimit të konkurrueshmërisë” për Shqipërinë. Teksa qeveria shqiptare, përmes Mekanizmit të Zgjidhjes së Ankesave të Investitorëve, pritet që të absorbojnë rreth 60 milionë USD në investime.
Ministria e Ekonomisë argumenton se ligji i ri mbi investimet do të sigurojë përputhjen me standardet e punës, sigurisë dhe ato mjedisore dhe rregulloret në brendinë e tyre në legjislacionin vendas dhe në traktatet përkatëse ndërkombëtare, në të cilat Shqipëria është pjesëmarrëse. “Përfitimi i niveleve më të larta të IHD-ve bazuar në kuadrin e ri ligjor, do të rrisë punësimin dhe do të fuqizojë rolin e Shqipërisë në zinxhirët globalë të vlerës.
Qeveria shqiptare pret që niveli i investimeve të huaja më 2017 të jetë rreth 9.2% të PBB-së. Reforma e propozuar është pjesë e prioriteteve të programit të qeverisë, ERP 2017-2019 nën masën e reformës së fuqizimit të tregtisë, Shtylla I Rritja e Integruar e SEE 2020, BIDS 2014-2020 dhe kontribuon në rritjen e konkurrueshmërisë.